Những người Việt “vô tổ quốc”?

Stateless Vietnamese in Cambodia. Photo: http://unhcr.org/

Trong ba nước lân bang Việt Nam, Cambodia (Kampuchea) là nước được nhiều người Việt biết đến nhất. Tuy nhiên, vì nhiều lý do khác nhau, rất ít người biết rằng ở nơi đó có ít nhất vài trăm ngàn người gốc Việt đang sống trong tình trạng “stateless”. Các tổ chức NGOs quốc tế gọi số người này là vậy, vì họ không có quốc tịch hay căn cước gì để minh chứng họ là công dân của một quốc gia nào. Cũng từ ngữ “stateless” này, không ít người Việt nhìn thấy nó đồng nghĩa với chữ “vô tổ quốc”. Sự thật nằm ở đâu? Hiện cảnh họ như thế nào?

Theo nghiên cứu công bố trên mạng CIA World Factbook, có khoảng 5% dân số Cambodia là người gốc Việt Nam. Trong sĩ số gần 800 ngàn người này, ngoại trừ một số nhỏ qua đây từ nhiều thập niên trước, hoặc qua sau năm 1975 song có điều kiện tài chánh để hợp thức hoá tình trạng quốc tịch, đại đa số sống trong tình trạng bất hợp pháp, kể cả những người sinh ra ở xứ này ở thế hệ thứ hai, ba và bốn.

Vì không phải là công dân Cambodia, dù là công dân hạng hai, và cũng không được xem là di dân hợp pháp, họ hoàn toàn sống bên lề xã hội một cách bất hợp pháp. Họ không được quyền hưởng các quy chế công dân hay phúc lợi xã hội dành cho người bản xứ. Tội nghiệp nhất là những thế hệ trẻ sinh ra ở xứ này: Chúng không có giấy khai sinh để được đi học ở các trường công lập. Nơi cha mẹ chúng tạm cư cũng không có bao nhiêu trường tư để vào học. Chưa kể là dù may mắn có trường tư, gia đình chúng cũng chưa chắc đã có tiền để con đi học, dù học phí mỗi ngày chỉ vào khoảng 5-10 xu. Và do đó, phần lớn trẻ lớn lên ở Cambodia đều thất học. Khi lớn lên phải làm những nghề thấp kém, nặng nhọc. Trong đó có hai “nghề” mà người Miên không chuộng là “làm điếm” “lượm lon nhôm, chai nhựa”. Một số cơ quan truyền thông quốc tế như ABC, CNN đã từng đưa lên tình trạng đau lòng này, điển hình là hai bài “Children for sale” và “The women who sold their daughters into sex slavery” (*)

Đây là cộng đồng người Việt bất hạnh nhất ở hải ngoại, dù là họ đang ở sát bên đất tổ. Tình trạng và hoàn cảnh của tập thể “Việt kiều” đáng thương này có thể tìm thấy dễ dàng qua Google Search, đơn giản với chữ “stateless Vietnamese”.

Statelessness in Cambodia” đang là một vấn đề quan tâm lớn của một số nước Tây phương và khá nhiều tổ chức NGOs quốc tế. Nhưng đối với người Việt, đây vẫn còn là một “đề tài” khá mới lạ. Tại sao?

Có thể vì đất nước Việt Nam đang có qua nhiều vấn đề thời sự luôn dồn dập và nóng nỏng!?? Có thể vì thông tin về tình trạng “người Việt vô tổ quốc” chưa được phổ biến nhiều!??

Nhưng… tại sao khổ vậy mà những người này không hồi hương?

Hiện trạng gần một triệu người bỏ nước sang sống vất vưỡng, khốn khổ ở một xứ sở còn lạc hậu, nghèo kém hơn đất nước mình là một vấn đề có nhiều ẩn số tế nhị.

Dù gì đi nữa, hiểu được hoàn cảnh của những đồng bào đang sống lưu lạc, khốn khổ ở Xứ Chùa Tháp cũng là một điều cần thiết. Để từ đó, hy vọng là từ những thôi thúc của tình nhân ái, nghĩa đồng bào, mỗi người sẽ tìm được một cách chia sẻ thích hợp nhất cho mình, và cho những người cùng nguồn gốc đang không có được cái hạnh phúc như mình.

Chia sẻ đầu tiên cho buổi nói chuyện sẽ tổ chức ngày 18/07/2015 tại Hội trường Hội Người Việt Toronto (VAT).

Nguyễn Công Bằng

Đại diện ViDan Foundation (USA)

 

(*) URLs:

1.     http://www.nbcnews.com/id/4038249/ns/dateline_nbc/t/children-sale/#.VY66jPlViko

2.     http://www.cnn.com/interactive/2013/12/world/cambodia-child-sex-trade/

VDF' Activity Slideshow

Các Chị trong BTC Buổi Gây Quỹ "Cho Tuổi Thơ Niềm Hy Vọng" tổ chức ngày 11/01/2015 tại hội trường Đài VAN-TV 55.2 ở Houston (Texas)nhằm tạo ngân quỹ bảo trợ các chương trình dạy chữ cho hơn 500 trẻ em gia đình VN nghèo ở Cambodia.

The Interfaith Religious Leaders appease and ditribute gifts to Child Cancer Patients in Saigon. VDF was one of major contributors. Các chức sắc Tôn giáo phát quà cho các bệnh nhi ung bướu ở Chùa Liên Trì - Hình 1 Kể từ năm 2015, Câu lạc bộ Hoa-Mai (tiền thân của ViDan Foundation) đã phối hợp với HT Thích Không Tánh và hội Vietnam Compassion (ở Pháp) để phát quà (mỗi năm 2-3 lần) cho các trẻ em bị bệnh ung bướu, và TPB-VNCH.

The Interfaith Religious Leaders appease and ditribute gifts to Child Cancer Patients in Saigon. VDF was one of the major contributors. Các chức sắc Tôn giáo phát quà cho các bệnh nhi ung bướu ở Chùa Liên Trì - Hình 2 Kể từ năm 2015, Câu lạc bộ Hoa-Mai (tiền thân của ViDan Foundation) đã phối hợp với HT Thích Không Tánh và hội Vietnam Compassion (ở Pháp) để phát quà (mỗi năm 2-3 lần) cho các trẻ em bị bệnh ung bướu, và TPB-VNCH.

Some members of the Fundraising Team at VAN-TV in Houston (Texas) on January 11, 2015 to support educational projects for needy children in Cambodia. Các chị trong Ban Tổ Chức trình diện cử tọa tham dự buổi gây quỹ "Cho Tuổi Thơ Niềm Hy Vọng" Kỳ 2.

Crossing Tonle Sap to visit Vietnamese floating villages in Pursat province (Cambodia) Cảnh đoàn MIRO và ông Nguyễn Công Bằng đi ghe máy vượt Biển Hồ thăm các làng nổi ở tỉnh Pursat

Cảnh học trò trường Samaki tan học về nhà bè

Christine Quỳnh và bà Bích Ngọc góp lời chia sẻ

Christine Quỳnh và Ô.B. Vũ Ban & Bích Ngọc VAN-TV

Cư sĩ Trần Hiến, Christine Quỳnh và Ô.B. Vũ Ban, Bích Ngọc yểm trợ quỹ bảo trợ giáo dục cho trẻ Việt ở Cambodia

Dù đang mang bệnh hiểm nghèo song các em cũng vui khi có quà

Trẻ đùa giởn trên cồn cát và dòng nước ô nhiễm, dơ bẩn khi không còn không gian nào khác hơn.

HT Thích Huyền Việt - người bảo trợ tinh thần cho ViDan Foundation trong nhiều năm qua.

HT Thích Huyền Việt góp lời kêu gọi đồng hương yểm trợ

Lớp Việt Ngữ ở xóm Bãi Cát Neak Loeung

Lớp Việt Ngữ ở xóm Cầu Đá

Một bé gái chơi đùa và cuối xuống uống nước dơ bẩn ở bờ Biển Hồ - một cảnh trạng bình thường ở đây khi hoàn toàn không có một nguồn nước sạch nào khác.

Category: Bài vở

Vào mỗi dịp Xuân đến, người Việt trong và ngoài nước có những cách đón Xuân khác nhau. Vào tuần lễ cuối năm vừa qua, Chùa Liên Trì do Hoà Thượng Thích Không Tánh trụ trì đã diễn ra một buổi Phát Quà Tất Niên với ngân quỹ do các mạnh thường quân của hội Vietnam Compassion của Bác sĩ Phan Minh Hiển (ở Paris) bảo trợ, để gửi đến hàng trăm em Bệnh nhi Ung Bướu và mấy mươi anh TPB món quà nhân ái đầu Xuân.

Cuộc phát quà này mang màu sắc khá đặc biệt, vì được thực hiện bởi Hoà Thượng Thích Không Tánh, và được sự hỗ trợ tinh thần của Linh Mục Antone Vũ Quốc Thịnh và Mục Sư Thân Văn Trường.

Từ sáng sớm, hàng trăm cháu Bệnh Nhi Ưng Bướu đã được thân nhân đưa đến sân Chùa để chờ lãnh quà. Lẫn lộn trong đám đông nôn nao chờ quà Tết đó có hình ảnh của một số người tàn tật (là Thương Phế Binh VNCH) cũng đến để được nhận một món quà bằng hiện kim, hỗ trợ thêm niềm vui những ngày Tết. Theo bài Chút niềm vui của những mảnh đời mong manh của Lm. Vũ Quốc Thịnh, đã có trên 300 em bệnh nhi ung bướu lần lượt nhau đến lãnh quà Tết. Nhìn ánh mắt hồn nhiên, vô tư của những em bệnh nhi nghèo; đặc biệt là những em mà thân thể đã không còn dấu được biến chứng của căn ung thư.

Đây không phải là lần đầu tiên Hội Compassion Vietnam phát quà cho các em Bệnh Nhi Ung Bướu và anh em Thương Phế Binh. Với sự yểm trợ tài chánh của những tấm lòng hảo tâm ở Pháp và Mỹ, với sự bảo trợ của các Mạnh Thường Quân ở Âu Châu, Mỹ Châu và sự yểm trợ của CLB Hoa-Mai, Hội Vietnam Compassion đã tổ chức 5 lần phát quà do Hoà thượng Thích Không Tánh (Chùa Liên Trì) thực hiện. Một một nỗ lực nhân ái lớn và đầy ý nghĩa từ nhiều tấm lòng khác nhau, đã làm ấm lòng những đứa trẻ bất hạnh, mà trong đó có không ít trường hợp đã đúng nghĩa với tên của chương trình là “Cho Em Niềm Vui Cuối Đời”.

Mỗi lần như vậy, Hoà thượng Không Tánh không nệ hà mệt nhọc hay những phiền hà thỉnh thoảng xảy ra từ nhà cầm quyền địa phương, đã luôn hết lòng từ bi để mang niềm vui đến cho những thân phận kém may mắn. Những món quà không lớn về mặt vật chất nhưng lại vô cùng giá trị về mặt tinh thần cho những em bé đang vật lộn với tử thần, trong đó có một số không nhỏ đã không còn có dịp trở lại nhận quà lần kế tiếp, vì cơn bạo bệnh đã cướp đi vĩnh viễn mạng sống của các em.

Điểm đáng ghi nhận khác là sự hăng hái, nhiệt thành của các thiện nguyện viên ở Việt Nam. Cứ mỗi lần có chương trình phát quà uỷ lạo, những người đầy lòng nhân ái này đã cùng nhau góp sức, từ việc thông báo cho các em bệnh nhi, các anh TPB cho đến việc đặt hàng, mua quà, đóng gói, chuyên chở đến chùa Liên Trì, và phụ giúp Thầy Không Tánh trong việc phân phát, ghi sổ sách, v.v… Ý nghĩa của công việc và ánh mắt, tiếng cười của những trẻ em bất hạnh đã luôn là niềm vui bù đắp cho công sức các thiện nguyện viên, đặc biệt là những người đã từng bị công an địa phương vặn hỏi “đặt vấn đề” về việc hợp tác với Hoà thượng Thích Không Tánh để làm việc thiện nguyện. Tình thương và sự trong sáng của chương trình thiện nguyện đã vượt thắng những trở ngại đã có.

Chương trình “Cho Em Niềm Vui Cuối Đời” có thể sẽ không còn được thực hiện đều đặn trong năm 2010, vì tìm kiếm ngân quỹ bảo trợ cho nỗ lực này đang mỗi ngày một khó khăn hơn, khi mà tình hình kinh tế đang còn trong vòng bấp bênh như hiện nay. Tuy nhiên, với lòng hảo tâm vẫn luôn dạt dào trong lòng các mạnh thường quân và niềm vui của các em bệnh nhi bất hạnh, chương trình ủy lạo nhân đạo này sẽ được tổ chức vào ngày Chủ Nhật 6 tháng 6 tới (1/6 là Ngày Thiếu Nhi Thế Giới), với mức độ nhỏ hẹp (vài chục em) hay quy mô hơn (trên 200 em) sẽ tùy thuộc vào sự đóng góp của Quý Ân Nhân.
Được biết trong gần hai năm qua, Hội Compassion Vietnam đã phát $45.365 USD.

 

Quý đồng hương muốn góp một bàn tay nhân ái cho chương trình này có thể liên lạc Bs. Phan Minh Hiển ở địa chỉ email: phan.m@wanadoo.fr hoặc cô Anh Trinh ở địa chỉ: radio@hoa-mai.net.

Hy vọng!

Hoàng Mai
Copyright (c) The ViDan Foundation, Inc 2014. All rights reserved.
Designed by olwebdesign.com